برای مراقبت مؤثر از پوست باید نوع پوست خود را بشناسید و یک روتین روزانه شامل پاک سازی، آبرسانی، محافظت در برابر آفتاب و تغذیه مناسب داشته باشید. استفاده از محصولات متناسب با نوع پوست و سبک زندگی سالم، کلید داشتن پوستی سالم و شاداب است.
حتی اگر تازه کار باشید یا دغدغههای خاصی درباره پوست خود داشته باشید، میتوانید به راحتی یک روتین مراقبتی متناسب با نیازهای پوستتان طراحی کنید. ما در این مسیر همراه شما هستیم تا در سه گام اصلی آمادهسازی، درمان و تثبیت شما را راهنمایی کنیم. همچنین نکاتی درباره ترتیب صحیح استفاده از محصولات (که به آن لایه بندی گفته میشود) و ترکیب هایی که به خوبی با هم سازگارند، ارائه خواهیم داد. با این راهنما، در مدت کوتاهی به یک برنامه مراقبتی مؤثر و شخصیسازیشده برای پوست خود دست خواهید یافت.
روتین مراقبت از پوست میتواند بسته به نوع پوست و مشکلات خاص آن متفاوت باشد. افرادی که پوست حساس تری دارند یا تجربه کمی با محصولات مراقبتی دارند، معمولاً ترجیح میدهند با یک برنامه ساده تر شروع کنند. در مقابل، کسانی که علاقه مند به مراقبت تخصصی از پوست هستند، ممکن است با یک روتین چند مرحلهای و کامل راحت تر باشند.
برای شروع میتوانید روتین خود را در قالب سه مرحله اصلی طراحی کنید: آمادهسازی، درمان و تثبیت این ساختار به شما کمک میکند تا بهصورت هدفمند و مؤثر از پوست خود مراقبت کنید.
شناخت انواع پوست؛ گام اول در مراقبت از پوست مؤثر
پوست انسان از نظر زیبایی شناسی بر اساس تعادل میان سه عامل اصلی طبقه بندی میشود: میزان چربی، سطح رطوبت و میزان حساسیت. هر نوع پوست ویژگیهای خاص خود را دارد و به مراقبتهای متفاوتی نیاز دارد. گرچه نوع پوست تا حد زیادی به ژنتیک بستگی دارد، اما عوامل محیطی، سبک زندگی و گذر زمان نیز میتوانند آن را تغییر دهند.
برای مراقبت از پوست نوع پوست خود را بشناسید؟
برای شروع یک روتین مؤثر مراقبت از پوست، ابتدا باید نوع پوست خود را بشناسید. شناخت نوع پوست به شما کمک میکند تا محصولات مناسب را انتخاب کرده و بهترین روشهای مراقبتی را به کار ببرید.
- پوست خشک: معمولاً پوسته پوسته، زبر و کمآب است.
- پوست چرب: ظاهری براق و چرب دارد و اغلب دارای منافذ باز و قابل مشاهده است.
- پوست مختلط: در برخی نواحی مانند گونهها خشک و در نواحی دیگر مانند پیشانی، بینی و چانه چرب است.
- پوست حساس: ممکن است پس از استفاده از محصولات آرایشی یا مراقبتی دچار تحریک، سوزش یا خارش شود.
- پوست نرمال: حالتی متعادل، شفاف و بدون حساسیت خاص دارد.
با شناخت دقیق نوع پوست خود، میتوانید روتینی متناسب با نیازهای آن طراحی کنید و سلامت و زیبایی پوستتان را حفظ نمایید.
تمیز کردن پوست معمولی
برای شست وشوی صورت، از استفادهی تصادفی از هر صابونی که در دسترس است خودداری کنید. نیازی نیست سراغ محصولات گران قیمت یا لوکس بروید؛ کافیست محصولی را انتخاب کنید که با نوع پوست شما سازگار باشد. مقدار کمی شوینده یا صابون ملایم را با نوک انگشتان روی صورت بمالید. بدون فشار یا مالش شدید. سپس با آب ولرم بهخوبی بشویید و با حولهای نرم و تمیز، بهآرامی خشک کنید. اگر پس از شستوشو احساس خشکی یا چربی بیش از حد داشتید، بهتر است نوع شویندهتان را تغییر دهید تا با پوستتان هماهنگتر باشد.
تمیز کردن پوست خشک
برای مراقبت از این نوع پوست، بهتر است از یک شوینده ملایم فاقد الکل و عطر استفاده کنید؛ زیرا این ترکیبات میتوانند خشکی پوست را تشدید کنند. صورت خود را با ملایمت و بدون مالش شدید بشویید و با آب ولرم فراوان آبکشی کنید. از آب داغ پرهیز کنید، چون باعث از بین رفتن چربیهای طبیعی پوست میشود. همچنین توصیه میشود هفتهای یکبار لایهبرداری انجام دهید تا سلولهای مرده و پوستهپوسته شده از سطح پوست حذف شوند. این کار به شفافیت و یکنواختی بیشتر پوست کمک میکند.
تمیز کردن پوست چرب
برای شستوشوی صورت، از یک پاککننده کف کننده فاقد روغن استفاده کنید تا بدون ایجاد سنگینی یا چربی اضافی، پوستتان را تمیز کند. پس از آن، صورت را با آب ولرم و کافی بشویید. در صورت تمایل میتوانید از تونر یا قابض استفاده کنید، اما با احتیاط؛ زیرا برخی از این محصولات ممکن است باعث تحریک پوست شوند. تونرها و قابضها به کاهش چربی اضافی کمک کرده و ظاهر براق پوست را کنترل میکنند، در نتیجه پوستتان تمیزتر و ماتتر به نظر میرسد.
تمیز کردن پوست حساس
صورت خود را با یک شوینده ملایم بشویید و با آب ولرم آبکشی کنید. هنگام خشککردن، از مالش حوله روی پوست خودداری کرده و بهآرامی آن را خشک نمایید. اگر پوستتان حساس است، از لایهبرداری خودداری کنید؛ زیرا ممکن است باعث تحریک شود. همچنین از مصرف محصولاتی که حاوی الکل، صابون، اسید یا عطر هستند پرهیز کنید. در عوض، به دنبال ترکیبات آرامبخش مانند آلوئه ورا، بابونه، پلیفنولهای چای سبز یا عصاره جو دوسر در لیست مواد تشکیلدهنده باشید. هرچه فرمول محصول سادهتر باشد، احتمال سازگاری آن با پوست حساس بیشتر است.
مرطوب کردن
شاید تصور کنید که هنوز برای استفاده از مرطوبکننده خیلی جوان هستید یا به دلیل چربی پوستتان نیازی به آن ندارید، اما واقعیت این است که تمام انواع پوست به مرطوبکننده روزانه نیاز دارند. بهترین زمان برای استفاده از مرطوبکننده، زمانی است که پوست هنوز کمی مرطوب از شستوشو یا آبکشی است؛ این کار به حفظ بهتر رطوبت کمک میکند. اگر پوستتان چرب یا مستعد آکنه است، از مرطوبکنندهای سبک و فاقد چربی استفاده کنید تا منافذ پوست بسته نشوند و از بروز جوش جلوگیری شود.
کرم ضد آفتاب بزنید
ممکن است مرطوبکننده شما از قبل حاوی کرم ضد آفتاب باشد. اما ایده خوبی است که از کرمهای محافظ جداگانه نیز استفاده کنید. خورشید میتواند تنها در عرض ۱۵ دقیقه به پوست شما آسیب برساند. به دنبال کرم ضد آفتابی باشید که محافظت طیف گستردهای با SPF حداقل ۳۰ ارائه دهد. هر روز از آن استفاده کنید، حتی اگر آفتابی نباشد و حتی اگر هوا سرد باشد. هر ۲ ساعت یکبار آن را تمدید کنید.
شستوشوی بیش از حد پوست میتواند باعث خشکی و آسیب به آن شود، بنابراین برای بیشتر افراد، شستن صورت یکبار در روز کافی است. صبحها، صورت خود را با آب ولرم بشویید و با یک حوله نرم و لطیف بهآرامی خشک کنید. شبها، از یک شوینده یا صابون ملایم استفاده کنید تا آلودگیها و باقیمانده آرایش روزانه را پاک نمایید. اگر ورزش میکنید یا دچار تعریق زیاد هستید—بهویژه در شرایط خاص پزشکی مانند آمبولی ریه—شستوشوی صورت با یک پاککننده ملایم پس از فعالیت بدنی ضروری است؛ زیرا تعریق میتواند منافذ پوست را ببندد و موجب تشدید آکنه شود.
چه زمانی باید صورت خود را بشویید؟
شستوشوی بیش از حد پوست میتواند باعث خشکی و آسیب به آن شود، بنابراین برای بیشتر افراد، شستن صورت یکبار در روز کافی است. صبحها، صورت خود را با آب ولرم بشویید و با یک حوله نرم و لطیف بهآرامی خشک کنید. شبها، از یک شوینده یا صابون ملایم استفاده کنید تا آلودگیها و باقیمانده آرایش روزانه را پاک نمایید. اگر ورزش میکنید یا دچار تعریق زیاد هستید—بهویژه در شرایط خاص پزشکی مانند آمبولی ریه شستوشوی صورت با یک پاک کننده ملایم پس از فعالیت بدنی ضروری است؛ زیرا تعریق میتواند منافذ پوست را ببندد و موجب تشدید آکنه شود.
آرایش نکنید
آرایش را پاک کنید ممکن است در پایان یک روز طولانی وسوسه شوید بدون شستن صورت به رختخواب بروید، اما باقی ماندن آرایش روی پوست میتواند منافذ را مسدود کرده و منجر به ایجاد جوش شود. بنابراین حتماً قبل از خواب، آرایش خود را با یک پاککننده ملایم یا مخصوص آرایش پاک کنید. برای این کار از یک پد پنبهای یا پارچه نرم استفاده کنید. اگر از داروی ضد آکنه استفاده میکنید، این زمان بهترین فرصت برای مصرف آن است وقتی پوستتان کاملاً تمیز است و قرار نیست آرایشی روی آن قرار بگیرد.
همه چیز درباره آکنه
چرا آکنه معمولاً از نوجوانی شروع میشود؟ بلوغ باعث میشود بدن شما هورمونهای بیشتری تولید کند که منجر به تولید بیشتر سبوم، روغنی که از منافذ پوست شما خارج میشود، میشود. سبوم بیش از حد و سلولهای مرده پوست میتوانند منافذ را مسدود کرده و باکتریها را در داخل به دام بیندازند. میکروب ها رشد میکنند و آکنه شروع میشود. میتواند به صورت جوشهای سرسفید، سرسیاه و کورک ظاهر شود.
بهترین روش مراقبت از پوست چگونه با آکنه مقابله کنیم؟
از ترکاندن جوشها خودداری کنید؛ این کار میتواند باعث عفونت، التهاب و باقی ماندن جای زخم شود. بهجای آن، از محصولات درمانی مخصوص آکنه استفاده کنید که به شکل لوسیون، کرم، ژل یا پدهای پاککننده در دسترس هستند. حتماً دستورالعمل مصرف را با دقت دنبال کنید، زیرا استفاده بیش از حد یا مکرر از این محصولات ممکن است پوست را تحریک کرده و حتی باعث افزایش جوشها شود. برای مشاهده نتایج، صبور باشید—ممکن است تا ۸ هفته طول بکشد. اگر آکنهتان شدید یا مقاوم به درمان است، حتماً با یک متخصص پوست مشورت کنید.
پنهان کردن لکه ها
برای کاهش دیده شدن جوشها، میتوانید از محصولات آرایشی فاقد چربی استفاده کنید. کرمپودر مناسب میتواند لکههای بزرگتر را پوشش دهد، در حالی که کانسیلر برای نواحی کوچکتر کاربرد دارد. اگر با قرمزی پوست مواجه هستید، کانسیلرهای اصلاحکننده رنگ با پایه سبز گزینه خوبی برای خنثیسازی آن هستند.
برخی از کرمها و کانسیلرهای رنگی حاوی ترکیبات درمانی مانند اسید سالیسیلیک یا بنزوئیل پراکسید هستند که علاوه بر پوشاندن جوشها، به خشک شدن و کاهش آنها نیز کمک میکنند. اگر متوجه شدید محصولی باعث تحریک پوست یا افزایش آکنه میشود، بهتر است مصرف آن را متوقف کرده و جایگزین مناسبتری انتخاب کنید.
خطرات برنزه کردن پوست
اگرچه ممکن است برنزه شدن برایتان جذاب باشد، اما تغییر رنگ پوست در اثر نور خورشید یا دستگاههای برنزهکننده میتواند به آن آسیب جدی وارد کند. قرار گرفتن در معرض اشعه ماوراء بنفش (UV) خطر ابتلا به سرطان پوست را—چه در حال حاضر و چه در آینده—افزایش میدهد. این اشعهها همچنین میتوانند باعث ایجاد چینوچروک، بافت چرمی و لکههای پوستی شوند. استفاده مداوم از تختهای برنزهکننده، احتمال ابتلا به ملانوما، خطرناکترین نوع سرطان پوست، را تا ۸ برابر افزایش میدهد.
برنزه شدن بدون آفتاب
اگر به دنبال راهی ایمنتر برای برنزه شدن هستید، استفاده از برنزهکنندههای بدون آفتاب گزینه مناسبی است. این محصولات که به شکل لوسیون، اسپری یا دستمالهای مخصوص عرضه میشوند، رنگی طبیعی به پوست میدهند بدون اینکه در معرض اشعههای مضر قرار بگیرید. همچنین میتوانید روش ایربراش را امتحان کنید؛ در این روش، متخصص سالن زیبایی رنگ برنزه را مستقیماً روی پوست شما اسپری میکند.
برای دستیابی سریع به ظاهر برنزه، از پودرهای قلممویی یا کرمهای رنگی مخصوص استفاده کنید که جلوهای تازه و طبیعی به پوست میبخشند. با این حال، فراموش نکنید که حتی در صورت استفاده از برنزهکنندههای مصنوعی، محافظت از پوست در برابر نور خورشید با استفاده از ضدآفتاب همچنان ضروری است.
انتخاب هوشمندانه محصولات مراقبت از پوست
برای انتخاب هوشمندانه محصولات مراقبت از پوست مهم ترین نکته شناخت دقیق نیازهای پوست است. هر پوستی شرایط خاص خودش را دارد؛ مثلاً پوست خشک معمولاً به محصولات مغذی و مرطوبکننده های غلیظ نیاز دارد، در حالی که پوست چرب بهتر است از شویندههای سبک و کنترلکننده چربی استفاده کند. اگر پوست حساس دارید، باید سراغ ترکیبات ملایم و ضدالتهاب بروید تا از تحریک و قرمزی جلوگیری شود.
پس از شناخت نوع پوست، بهتر است یک روتین ساده و پایه داشته باشید که شامل پاککننده، مرطوبکننده و ضدآفتاب باشد. این سه محصول ستون اصلی مراقبت روزانه هستند و بدون آنها حتی بهترین سرمها یا کرمهای تخصصی تأثیر چندانی نخواهند داشت. بعد از آن میتوانید بر اساس نیازهای خاص مثل لک، جوش یا چینوچروک، محصولات تخصصی اضافه کنید.
در خرید محصولات، توجه به اصل بودن و بررسی ترکیبات اهمیت زیادی دارد. همیشه از فروشگاههای معتبر خرید کنید و قبل از استفاده کامل، مقدار کمی از محصول را روی پوست امتحان کنید تا مطمئن شوید حساسیت ایجاد نمیکند. انتخاب هوشمندانه یعنی محصولی را برگزینید که هم با نوع پوستتان سازگار باشد و هم با سبک زندگی و نیازهای روزانه شما هماهنگ شود.
مراقبت از پوست فقط به محصولات محدود نمیشود
برای داشتن پوستی سالم و درخشان، تنها استفاده از محصولات مراقبتی کافی نیست. هیچ کرمی نمیتواند جایگزین مراقبتهای درونی شود. همانطور که بدن برای عملکرد بهتر به خواب کافی، تغذیه مناسب و مدیریت استرس نیاز دارد، پوست نیز از این قاعده مستثنی نیست. اصطلاح خواب زیبایی واقعاً معنا دارد؛ کمخوابی، تغذیه ناسالم و استرس مداوم میتوانند سلامت پوست را تحت تأثیر قرار دهند.
خلاصه مراقبت از پوست به زبان ساده
اگر با مشکلات پوستی خاصی مانند آکنه کیستیک یا خشکی شدید مواجه هستید، مراجعه به متخصص پوست ضروری است. پزشک ممکن است داروهای خوراکی یا کرمهای درمانی تجویز کند. بنابراین، هرگونه تغییر یا نشانه غیرعادی در پوستتان را جدی بگیرید و با یک متخصص مشورت کنید.
اما برای داشتن یک روتین مراقبت از پوست مؤثر، نیازی به دانش تخصصی یا هزینههای سنگین نیست. کافی است سه مرحله ساده را دنبال کنید:
- پاکسازی پوست از آلودگیها
- مرطوبسازی برای حفظ لطافت و جلوگیری از خشکی
- محافظت در برابر آفتاب با استفاده از ضدآفتاب مناسب
با همین مراحل ساده و انتخاب محصولات مناسب، میتوانید پوستی سالم و شاداب داشته باشید.